Σάββατο 20 Δεκεμβρίου 2014

To Ιερό της Αυλιδείας Αρτέμιδος

Ο κλασικός ναός της Αρτέμιδας


Η Αυλίδα βρίσκεται στη βοιωτική ακτή, στο νότιο Ευβοϊκό κόλπο, απέναντι από την πηγή της Αρευούσας, η οποία βρίσκεται στον Άγιο Στέφανο Χαλκίδας. Είναι γνωστή από τον Τρωικό Πόλεμο και τη θυσία της Ιφιγένειας,. Στην Αυλίδα είχε μαζευτεί ο ελληνικός στόλος πριν αναχωρήσει για την Τροία. Ο χώρος που έχει αποκαλυφτεί στην Αυλίδα είναι ο τόπος λατρείας της Αρτέμιδας όπου βρίσκεται
το ιερό της θεάς. Ο πόλεμος μεταξύ Ελλήνων και Τρώων δε βρίσκει την Άρτεμη αδιάφορη. Ένα από τα πρώτα περιστατικά που συνέβησαν προτού ακόμη ξεκινήσει ο πόλεμος οφειλόταν στο θυμό και την οργή της Άρτεμης. Ο ελληνικός στόλος, εξαιτίας της άπνοιας που είχε δημιουργήσει η θεά, δεν μπορούσε να ξεκινήσει. Ένα τυχαίο περιστατικό των Αχαιών του Αγαμέμνονα είχε προκαλέσει την κατάσταση αυτή. Κάποτε χωρίς ο ίδιος να το αντιληφθεί είχε εισβάλει σ' ένα άλσος, αφιερωμένο στην Άρτεμη, και είχε σκοτώσει ένα ιερό ελάφι. Η θεά εξοργίστηκε τόσο πολύ που απαίτησε τη θυσία της κόρης του Ιφιγένειας προκειμένου ευνοϊκοί άνεμοι να βοηθήσουν τον απόπλου των ελληνικών πλοίων. Η φάση ακμής του ιερού διήρκεσε από την κλασική μέχρι και τη ρωμαϊκή περίοδο. 

Η ευρύτερη περιοχή κατοικείται ήδη από τα μυκηναϊκά χρόνια (16ος - 12ος αι. π.Χ.), η ομηρική όμως Αυλίδα πιστεύεται ότι βρίσκεται βορειότερα, στη θέση Γλύφα, κοντά στη Χαλκίδα. Λείψανα της μυκηναϊκής εποχής έχουν βρεθεί στη βραχώδη περιοχή Γελαδοβούνι. Τη συνεχή χρήση του χώρου πιστοποιεί η εύρεση τμήματος αψιδωτού κτίσματος των γεωμετρικών χρόνων (10ος - 8ος αι. π.Χ.) κάτω από το ναό της Αρτέμιδας του 5ου αι. π.Χ. Την ίδια εποχή κατασκευάζεται η Ιερή Κρήνη. Στα ελληνιστικά χρόνια (330 - 30 π.Χ.) προστίθεται ο πρόναος στο ναό και κτίζεται συγκρότημα εργαστηρίων και ένας ξενώνας νοτιότερα. Στα αυτοκρατορικά χρόνια (30 π.Χ. - 330 μ.Χ.) ο ναός επισκευάζεται, ενώ το πλήθος των αναθημάτων δείχνει την άνθιση της λατρείας. Το ιερό καταστράφηκε κατά τις επιδρομές των Γότθων του Αλάριχου το 396 μ.Χ. Αργότερα, στη θέση του ναού ιδρύθηκαν λουτρικές εγκαταστάσεις (θέρμες). 


Άποψη του ιερού της Αρτέμιδος
Η Αυλίδα δεν αποτέλεσε ποτέ μια πόλη. Θεωρούνταν τμήμα της θηβαϊκής επαρχίας μέχρι το 387 π.Χ. Από τότε ανήκε εδαφικά στην Τανάγρα. Ο Σπαρτιάτης βασιλιάς, Αγησίλαος, ως ''νέος Αγαμέμνονας'', θυσίασε στο ιερό της Αυλιδείας Αρτέμιδας, προτού ξεκινήσει για την Ασία το 397 π.Χ. Παρατηρείται λοιπόν αδιάλειπτη κατοίκηση του χώρου από τα μυκηναϊκά μέχρι και τα ρωμαϊκά χρόνια. Η Αυλίδα κατόρθωσε να επιζήσει κυρίως χάρη στην ύπαρξη του ιερού της Άρτεμης και στα κεραμικά εργαστήρια. Αναφορά στο ιερό της Αυλιδείας Αρτέμιδας γίνεται στο Στράβωνα (9,2,8) και στον Παυσανία (9,19,6 κε.). 

Σποραδικές ανασκαφές στην περιοχή έγιναν το 1928, κατά την ανέγερση του εργοστασίου "Τσιμέντα Χαλκίδος" και το 1954 από τον έφορο αρχαιοτήτων Ι. Θρεψιάδη. Συστηματικότερες έρευνες διενεργήθηκαν από τον Ι. Θρεψιάδη το διάστημα από το 1956 ως το 1961 με την υποστήριξη της Αρχαιολογικής Εταιρείας. Τα ευρήματα των ανασκαφών φυλάσσονται στο Αρχαιολογικό Μουσείο της Θήβας. Συντήρηση των τοίχων των οικοδομημάτων γίνεται σε τακτά χρονικά διαστήματα από την ΙΑ΄ Εφορεία Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων.


http://odysseus.culture.gr/h/3/gh351.jsp?obj_id=2417


Λυγκέας Αργοναύτης
 Το μέρος όπου βρίσκεται ο ναός -ό,τι σώζεται από αυτόν- είναι μιά μικρή κοιλάδα -λίγο πριν τα τσιμέντα Χαλκίδος. Πηγαίνοντας προς Χαλκίδα, στρίβει κανείς δεξιά προς Βαθύ. Υπάρχουν πινακίδες που καθοδηγούν στον ναό. Είναι κρίμα που ελάχιστοι Έλληνες τον γνωρίζουν. Αξίζει μια επίσκεψη!

4 σχόλια:

  1. Ο ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΟΣ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΟΠΩΣ ΟΙ ΚΑΙ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΟΙ,ΒΡΙΣΚΕΤΑΙ ΥΠΟ ΠΛΗΡΗ ΕΓΚΑΤΑΛΕΙΨΗ,ΑΦΗΜΕΝΟΣ ΣΤΟ ΕΛΕΟΣ ΤΗΣ ΤΥΧΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΧΡΟΝΟΥ!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Ας ελπίζουμε αγαπητέ Πολεμιστή ότι τους Ιερούς μας τόπους, θα αξιωθούμε να τους ανασύρουμε από την λήθη και την εγκατάλειψη, από το έλεος της τύχης και του χρόνου όπως σιγά σιγά τους ανοικοδομούμε μέσα στις ψυχές μας!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Της αξίζει φροντίδα!!!!!
    Μίνα Βαμβάκου

    http://www.centralgreece.gr/el/views/146-aylida-apegnosmenoi-psithyroi-arxaion-lithon.html

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Υπέροχη η αφηγηματική καταγραφή! πραγματικά εξαιρετική και ευχαριστούμε πολύ για την παραπομπή αγαπητή Μίνα Βαμβάκου!
    Ξαναθυσιάστηκε η ΙΦΙΓΕΝΕΙΑ στον βωμό της βιομηχανίας...
    θλίψη....

    ΑπάντησηΔιαγραφή

Σχόλια που δεν συνάδουν με το περιεχόμενο της ανάρτησης, όπως και σχόλια υβριστικά προς τους αρθρογράφους, προσβλητικά σχόλια προς άλλους αναγνώστες σχολιαστές και λεκτικές επιθέσεις προς το ιστολόγιο θα διαγράφονται.